Jak zabezpieczyć hortensję ogrodową na zimę?

Hortensja ogrodowa potrafi zachwycać ogromnymi, kolorowymi kwiatostanami, ale ma jedną ważną cechę – jest bardziej wrażliwa na mróz niż hortensja bukietowa. 

Szczególnie narażone są pąki kwiatowe, które u wielu odmian powstają już w poprzednim sezonie. 

Jeśli przemarzną zimą lub podczas wiosennych przymrozków, krzew może w kolejnym roku wypuścić dużo liści, ale nie zakwitnąć.

Dlatego odpowiednie zabezpieczenie hortensji ogrodowej na zimę ma duże znaczenie.

Czy hortensję ogrodową trzeba zabezpieczać na zimę?

W polskich warunkach klimatycznych warto zabezpieczać hortensję ogrodową przed mrozem, szczególnie jeśli rośnie na stanowisku narażonym na wiatr lub została posadzona niedawno.

Najbardziej wrażliwe są:

• młode krzewy,

• hortensje rosnące w chłodnych i przewiewnych miejscach,

• rośliny uprawiane w donicach,

• odmiany kwitnące przede wszystkim na pędach zeszłorocznych.

Starsze, dobrze ukorzenione rośliny mogą znosić zimę lepiej, ale nawet wtedy silny mróz może uszkodzić pąki kwiatowe.

Dlaczego hortensja ogrodowa boi się mrozu?

Problemem nie zawsze jest przemarznięcie całego krzewu.

Hortensja może wiosną bez problemu wypuścić nowe liście, ale mimo to nie zakwitnąć.

Dzieje się tak dlatego, że u wielu odmian pąki kwiatowe znajdują się na pędach utworzonych w poprzednim sezonie. 

Jeśli zimą zmarzną ich wierzchołki, roślina może stracić przyszłoroczne kwiaty.

Z tego powodu szczególnie ważne jest zabezpieczenie całych pędów, a nie tylko korzeni.

Kiedy zabezpieczyć hortensję ogrodową na zimę?

Nie należy okrywać hortensji zbyt wcześnie.

Najlepiej poczekać do momentu, gdy pojawią się pierwsze lekkie przymrozki i roślina zakończy wegetację.

Najczęściej przypada to na koniec października lub listopad, zależnie od pogody i regionu Polski.

Jeżeli krzew zostanie szczelnie okryty podczas ciepłej i wilgotnej jesieni, pod osłoną może gromadzić się wilgoć.

Dlatego najlepiej zabezpieczać hortensję wtedy, gdy temperatura zaczyna regularnie spadać poniżej zera.

Jak zabezpieczyć korzenie hortensji?

Pierwszym krokiem jest zabezpieczenie podstawy krzewu.

Wokół rośliny można usypać kopczyk o wysokości około 15–30 cm.

Do wykonania kopczyka nadają się między innymi:

• ziemia ogrodowa,

• kompost,

• kora,

• suche liście.

Taka warstwa pomaga ochronić płytko znajdujące się korzenie i dolną część krzewu przed silnym mrozem.

Nie należy używać mokrych, zbitych liści tworzących szczelną warstwę, ponieważ mogą sprzyjać gniciu.

Jak zabezpieczyć pędy hortensji ogrodowej?

Samo usypanie kopczyka może nie wystarczyć.

Warto zabezpieczyć również nadziemną część rośliny.

Najprostszym rozwiązaniem jest biała agrowłóknina zimowa.

Krzew można delikatnie zebrać i owinąć kilkoma warstwami materiału.

Agrowłókniny nie należy zaciskać bardzo mocno.

Powinna tworzyć wokół pędów warstwę chroniącą przed:

• zimnym wiatrem,

• silnym mrozem,

• gwałtownymi zmianami temperatury.

Dolną część agrowłókniny można przymocować do ziemi lub delikatnie związać.

Czy można użyć folii?

Nie należy owijać hortensji szczelnie zwykłą folią plastikową.

Folia nie przepuszcza powietrza i może powodować gromadzenie wilgoci oraz przegrzewanie rośliny podczas słonecznych zimowych dni.

Znacznie lepszym materiałem jest oddychająca agrowłóknina zimowa.

Czy można użyć słomy?

Słoma jest dobrym materiałem izolacyjnym.

Można z niej wykonać dodatkową warstwę zabezpieczającą wokół krzewu lub użyć gotowej maty słomianej.

Dobrze sprawdzają się również osłony wykonane z juty.

Ważne, aby materiał:

• przepuszczał powietrze,

• nie zatrzymywał dużej ilości wilgoci,

• nie zgniatał pędów.

Czy przed zimą obcinać hortensję ogrodową?

To jeden z najczęściej popełnianych błędów.

Hortensji ogrodowej nie należy mocno przycinać jesienią.

U wielu odmian przyszłoroczne kwiaty rozwijają się z pąków znajdujących się na zeszłorocznych pędach.

Jesienne skrócenie pędów może więc oznaczać usunięcie pąków kwiatowych.

Przed zimą można jedynie usunąć:

• pędy chore,

• pędy wyraźnie uszkodzone,

• suche fragmenty.

Większe cięcie najlepiej zostawić na wiosnę i wykonywać ostrożnie.

Czy usuwać przekwitnięte kwiaty przed zimą?

Nie jest to konieczne.

Przekwitnięte kwiatostany można pozostawić na roślinie przez zimę.

Niektórzy ogrodnicy pozostawiają je celowo, ponieważ mogą częściowo chronić znajdujące się niżej pąki.

Suche kwiatostany dekoracyjnie wyglądają również podczas zimy, szczególnie pokryte szronem lub śniegiem.

Można je usunąć dopiero wiosną.

Jak zabezpieczyć młodą hortensję?

Młode rośliny są bardziej narażone na przemarznięcie.

W pierwszych 2–3 latach po posadzeniu warto zabezpieczać je szczególnie dokładnie.

Dobrym rozwiązaniem jest:

1. usypanie kopczyka u podstawy krzewu,

2. przykrycie ziemi warstwą kory lub suchych liści,

3. owinięcie całej rośliny agrowłókniną,

4. zabezpieczenie krzewu przed zimnym wiatrem.

Po kilku sezonach hortensja zwykle staje się odporniejsza.

Jak zabezpieczyć hortensję w donicy?

Hortensja rosnąca w donicy jest bardziej narażona na mróz niż roślina posadzona bezpośrednio w gruncie.

Korzenie znajdują się blisko ścianek pojemnika i mogą szybko zamarzać.

Najlepiej ustawić donicę w osłoniętym miejscu, np. przy ścianie budynku.

Pojemnik można dodatkowo owinąć:

• agrowłókniną,

• matą jutową,

• matą słomianą,

• materiałem izolacyjnym.

Dobrze jest również ustawić donicę na kawałku styropianu lub drewnie, aby ograniczyć kontakt z bardzo zimnym podłożem.

Samą górną część krzewu można zabezpieczyć agrowłókniną.

Czy hortensję w donicy można przenieść do pomieszczenia?

Tak, jeśli mamy chłodne, nieogrzewane pomieszczenie.

Dobrze sprawdzi się np.:

• garaż,

• jasna piwnica,

• chłodna weranda,

• nieogrzewana przybudówka.

Temperatura nie powinna być jednak wysoka.

Hortensja musi przejść okres zimowego spoczynku.

Kiedy zdjąć zabezpieczenie z hortensji?

Nie warto zdejmować osłon natychmiast po pierwszym cieplejszym dniu.

Wczesną wiosną nadal mogą pojawiać się silne przymrozki.

Agrowłókninę najlepiej zdejmować stopniowo.

W cieplejsze dni można ją poluzować lub częściowo odkryć roślinę, a na noc ponownie zabezpieczyć, jeśli prognozowane są spadki temperatury.

Szczególnie niebezpieczne są późne przymrozki w kwietniu i maju.

Najczęstsze błędy przy zabezpieczaniu hortensji

Najczęściej popełniane błędy to:

• zbyt wczesne okrywanie krzewu,

• stosowanie szczelnej folii,

• brak zabezpieczenia pędów,

• mocne cięcie jesienią,

• zdejmowanie osłony podczas pierwszych ciepłych dni,

• brak ochrony przed wiosennymi przymrozkami.

Największym zagrożeniem dla kwitnienia nie zawsze jest sama zima. 

Bardzo często pąki zostają uszkodzone dopiero wiosną, gdy po okresie ciepła nagle pojawia się nocny mróz.